{"id":13611,"date":"2022-12-23T13:02:04","date_gmt":"2022-12-23T12:02:04","guid":{"rendered":"https:\/\/ilodz.com\/?p=13611"},"modified":"2022-12-23T13:07:05","modified_gmt":"2022-12-23T12:07:05","slug":"epidemia-cholery-w-lodzi-jak-zapomniana-choroba-z-przeszlosci-zabijala-ludzi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-epidemia-cholery-w-lodzi-jak-zapomniana-choroba-z-przeszlosci-zabijala-ludzi","title":{"rendered":"Epidemia cholery w \u0141odzi: jak zapomniana choroba z przesz\u0142o\u015bci zabija\u0142a ludzi"},"content":{"rendered":"\n

Los przygotowa\u0142 ludzko\u015bci wiele pr\u00f3b, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych chyba najtrudniejsze sta\u0142y si\u0119 epidemie straszliwych chor\u00f3b. Cholera, kt\u00f3ra w XIX wieku szybko rozprzestrzeni\u0142a si\u0119 po ca\u0142ej Europie, sta\u0142a si\u0119 postrachem tak\u017ce dla mieszka\u0144c\u00f3w ziem polskich – pisze serwis ilodz.com<\/a>.  <\/p>\n\n\n\n

O tym, jak rozwija\u0142a si\u0119 choroba, jak ludzie zacz\u0119li z ni\u0105 walczy\u0107 oraz o innych ciekawostkach dotycz\u0105cych epidemii cholery w historii \u0141odzi i Polski mo\u017cna przeczyta\u0107 w poni\u017cszym materiale.<\/p>\n\n\n\n

Cholera w Polsce w 1831 roku<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Cholera towarzyszy\u0142a ludzko\u015bci od pocz\u0105tku jej historii, o czym \u015bwiadcz\u0105 badania archeologiczne oraz zapisy w dawnych \u017ar\u00f3d\u0142ach pisanych, kt\u00f3re przetrwa\u0142y do naszych czas\u00f3w. Jednak choroba ta sprowadzi\u0142a na \u015bwiat w XIX wieku prawdziwy koszmar. <\/p>\n\n\n\n

Cholera zacz\u0119\u0142a rozprzestrzenia\u0107 si\u0119 w Kr\u00f3lestwie Polskim w 1831 roku – w tym samym czasie z powodu ci\u0119\u017ckiego przebiegu choroby masowo umierali tak\u017ce mieszka\u0144cy innych kraj\u00f3w europejskich.  <\/p>\n\n\n\n

Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce cholera zosta\u0142a przywieziona do polskich miast przez \u017co\u0142nierzy rosyjskich, kt\u00f3rzy t\u0142umili w\u00f3wczas powstanie listopadowe. Wtedy w \u0141odzi zacz\u0119to odnotowywa\u0107 pierwsze przypadki zachorowa\u0144.  <\/p>\n\n\n\n

Objawy u wszystkich zaka\u017conych os\u00f3b by\u0142y takie same: chorobie towarzyszy\u0142y nieustanne wymioty, bolesne skurcze i przewlek\u0142a biegunka. Choler\u0119 wywo\u0142ywa\u0142a bakteria, a \u017ar\u00f3d\u0142em patogenu by\u0142 cz\u0142owiek – nosiciel infekcji. Choroba by\u0142a przenoszona g\u0142\u00f3wnie przez jedzenie brudnych warzyw i owoc\u00f3w, przez brudn\u0105 wod\u0119 podczas k\u0105piel, a nawet przez kontakty bytowe w domu. W tamtym czasie ludzko\u015b\u0107 nie dysponowa\u0142a innowacyjnymi \u015brodkami, aby powstrzyma\u0107 nieub\u0142agany rozw\u00f3j choroby i jej szybkie przenoszenie si\u0119 z cz\u0142owieka na cz\u0142owieka. <\/p>\n\n\n\n

Cholera w Polsce w 1831 roku poch\u0142on\u0119\u0142a wiele istnie\u0144 ludzkich. Choroba w organizmie cz\u0142owieka post\u0119powa\u0142a w bardzo szybkim tempie, okres inkubacji trwa\u0142 od kilku godzin do kilku dni, po czym rozpoczyna\u0142a si\u0119 bardzo gwa\u0142towne, szybko doprowadzaj\u0105c do ci\u0119\u017ckiego odwodnienia organizmu cz\u0142owieka.  <\/p>\n\n\n\n

Niestety brakuje konkretnych statystyk dotycz\u0105cych rozwoju choroby w \u0141odzi w tym okresie. Jednak w ca\u0142ej Polsce zgin\u0119\u0142o nieco ponad 13 tys. os\u00f3b (przy \u00f3wczesnej populacji licz\u0105cej 3 mln 900 tys. mieszka\u0144c\u00f3w). Takie statystyki s\u0105 uwa\u017cane przez wsp\u00f3\u0142czesnych badaczy za ca\u0142kowicie niewiarygodne, poniewa\u017c na ziemiach austriackich, o nieco wi\u0119kszej populacji, liczba zmar\u0142ych przekracza\u0142a 100 tys. <\/p>\n\n\n\n

Tego typu nie\u015bcis\u0142o\u015bci s\u0105 zwi\u0105zane z niestarann\u0105 statystyk\u0105 i elementarnym poziomem zbierania danych.  <\/p>\n\n\n\n

Kolejne epidemie cholery <\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

W nast\u0119pnych latach \u017cycie \u00f3wczesnych Europejczyk\u00f3w by\u0142o niewiele lepsze. W latach 50. kontynentem ponownie wstrz\u0105sn\u0119\u0142a epidemia cholery, kt\u00f3ra nie omin\u0119\u0142a Polski i samej \u0141odzi.  <\/p>\n\n\n\n

W efekcie epidemii w r\u00f3\u017cnych krajach Europy zmar\u0142o nawet kilkaset tysi\u0119cy ludzi. Powodem tego by\u0142a zwyk\u0142a ignorancja – ludzie nie wiedzieli, dlaczego choroba si\u0119 szerzy, wi\u0119c nie mogli jej powstrzyma\u0107. Co wi\u0119cej, ludzie nie mieli wiedzy, jak skutecznie pomaga\u0107 chorym, a jednocze\u015bnie samemu si\u0119 nie zarazi\u0107. Zatem ignorancja by\u0142a przyczyn\u0105 oko\u0142o 50% zgon\u00f3w spowodowanych przez choler\u0119. <\/p>\n\n\n\n

Wszystko zmieni\u0142o si\u0119 wraz z odkryciem choroby przez Roberta Kocha. Naukowiec szczeg\u00f3\u0142owo opisa\u0142 proces rozprzestrzeniania si\u0119 cholery, co umo\u017cliwi\u0142o znacznie skuteczniejsz\u0105 walk\u0119 z ni\u0105. Przede wszystkim kluczem by\u0142 dost\u0119p do nieska\u017conej wody, gdy\u017c ta choroba zabija\u0142a w\u0142a\u015bnie przez silne odwodnienie organizmu.  <\/p>\n\n\n\n

Pomimo tego s\u0142ynnego odkrycia naukowego w 1883 roku, w 1892 roku cholera ponownie wstrz\u0105sn\u0119\u0142a Europ\u0105. Problemem pozostawa\u0142a niedostateczna \u015bwiadomo\u015b\u0107 ludno\u015bci na temat tej choroby – zdobyta wiedza rozprzestrzenia\u0142a si\u0119 do\u015b\u0107 wolno, dlatego te\u017c epidemia powr\u00f3ci\u0142a. Jednak polskie miasta, w tym \u0141\u00f3d\u017a, nie ucierpia\u0142y zbytnio. Zupe\u0142nie inaczej wygl\u0105da\u0142a w\u00f3wczas sytuacja w Rosji.  <\/p>\n\n\n\n

Przypadki choroby notuje si\u0119 nawet w czasach nowo\u017cytnych, mimo \u017ce cholera jest uwa\u017cana za chorob\u0119 z przesz\u0142o\u015bci. Jednak wsp\u00f3\u0142czesny \u015bwiat dysponuje wiedz\u0105, jak skutecznie mo\u017cna j\u0105 pokonywa\u0107 i zapobiega\u0107 rozprzestrzenianiu si\u0119 infekcji. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Los przygotowa\u0142 ludzko\u015bci wiele pr\u00f3b, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych chyba najtrudniejsze sta\u0142y si\u0119 epidemie straszliwych chor\u00f3b. Cholera, kt\u00f3ra w XIX wieku szybko rozprzestrzeni\u0142a si\u0119 po ca\u0142ej Europie, sta\u0142a si\u0119 postrachem tak\u017ce dla mieszka\u0144c\u00f3w ziem polskich – pisze serwis ilodz.com.   O tym, jak rozwija\u0142a si\u0119 choroba, jak ludzie zacz\u0119li z ni\u0105 walczy\u0107 oraz o innych ciekawostkach dotycz\u0105cych epidemii […]<\/p>\n","protected":false},"author":306,"featured_media":12653,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4821],"tags":[6213,6214,6217,6210,6218,6211,6216,6215,6219,6220,6212],"motype":[4828],"moformat":[88],"moimportance":[35],"class_list":{"0":"post-13611","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-healthy","8":"tag-cholera-w-polsce","9":"tag-cholera-w-polsce-w-1831-roku","10":"tag-choroby-w-lodzi","11":"tag-epidemia-cholery","12":"tag-epidemia-cholery-w-historii-polski","13":"tag-epidemia-cholery-w-lodzi","14":"tag-historia-medyczna","15":"tag-kolejne-epidemie-cholery","16":"tag-statystyki-chorob","17":"tag-szpital-lodzki","18":"tag-zapomniana-choroba","19":"motype-eternal","20":"moformat-copywriting","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13611","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/306"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13611"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13611\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13618,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13611\/revisions\/13618"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12653"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13611"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13611"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13611"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=13611"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=13611"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=13611"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}