{"id":13777,"date":"2022-12-24T15:57:42","date_gmt":"2022-12-24T14:57:42","guid":{"rendered":"https:\/\/ilodz.com\/?p=13777"},"modified":"2022-12-24T15:57:55","modified_gmt":"2022-12-24T14:57:55","slug":"inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana","title":{"rendered":"In\u017cynier, kt\u00f3ry skanalizowa\u0142 \u0141\u00f3d\u017a: historia Stefana Skrzywana"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trudno sobie wyobrazi\u0107, jak \u0141\u00f3d\u017a funkcjonowa\u0142a w przesz\u0142o\u015bci, kiedy w mie\u015bcie nie by\u0142o scentralizowanego zaopatrzenia w wod\u0119, elektryfikacji i sprawnej kanalizacji. Przez d\u0142ugi czas wszystkie du\u017ce miasta w Polsce nie posiada\u0142y takich d\u00f3br cywilizacyjnych, jednak wraz z rozwojem technologii oraz zmianami potrzeb i \u017c\u0105da\u0144 spo\u0142ecznych wymienione systemy pojawi\u0142y si\u0119 w du\u017cych miastach &#8211; informuje serwis <a href=\"http:\/\/ilodz.com\">ilodz.com<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przegl\u0105daj\u0105c strony historii \u0141odzi, warto zatrzyma\u0107 si\u0119 nad biografi\u0105 S. Skrzywana, znanego in\u017cyniera technologa, kt\u00f3ry swego czasu projektowa\u0142 \u0142\u00f3dzk\u0105 sie\u0107 kanalizacyjn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jaka by\u0142a droga \u017cyciowa naukowca, jak rozwija\u0142 projekt kanalizacji w \u0141odzi, a tak\u017ce na temat innych ciekawostek o in\u017cynierze &#8211; przeczytacie w poni\u017cszym materiale.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a3667b6a7ef8\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a3667b6a7ef8\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana\/#Wyksztalcenie_i_podjecie_pracy_jako_inzynier\" >Wykszta\u0142cenie i podj\u0119cie pracy jako in\u017cynier<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana\/#%E2%80%9ENie%E2%80%9D_dla_kanalizacji_na_ulicach_Lodzi_czyli_tam_gdzie_sie_wszystko_zaczelo\" >\u201eNie\u201d dla kanalizacji na ulicach \u0141odzi, czyli tam, gdzie si\u0119 wszystko zacz\u0119\u0142o&nbsp;<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana\/#Entuzjazm_w_pracy_czyli_dzieki_czemu_projekt_zostal_szybko_zrealizowany\" >Entuzjazm w pracy, czyli dzi\u0119ki czemu projekt zosta\u0142 szybko zrealizowany&nbsp;<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana\/#Glowny_inzynier_Lodzi\" >G\u0142\u00f3wny in\u017cynier \u0141odzi&nbsp;<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-inzynier-ktory-skanalizowal-lodz-historia-stefana-skrzywana\/#Wklad_inzyniera_w_rozwoj_Lodzi\" >Wk\u0142ad in\u017cyniera w rozw\u00f3j \u0141odzi&nbsp;<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Wyksztalcenie_i_podjecie_pracy_jako_inzynier\"><\/span>Wykszta\u0142cenie i podj\u0119cie pracy jako in\u017cynier<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"956\" src=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155035\/1-9.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13778\" srcset=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155035\/1-9.jpg 640w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155035\/1-9-201x300.jpg 201w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przysz\u0142y innowator urodzi\u0142 si\u0119 w 1876 roku &#8211; nie jest znane dok\u0142adnie miejsce jego urodzenia, a tak\u017ce miejsce, w kt\u00f3rym sp\u0119dzi\u0142 lata swojego dzieci\u0144stwa, ale badacze przypuszczaj\u0105, \u017ce odbywa\u0142o si\u0119 to w ukrai\u0144skim mie\u015bcie Odessa.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przysz\u0142y naukowiec kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w Instytucie Politechnicznym w Petersburgu. W tamtych czasach by\u0142a to presti\u017cowa uczelnia wy\u017csza, w kt\u00f3rej wielu Polak\u00f3w zdobywa\u0142o wykszta\u0142cenie w specjalno\u015bciach technicznych. W 1900 roku S. Skrzywan uko\u0144czy\u0142 studia i otrzyma\u0142 dyplom in\u017cyniera technologa.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po uko\u0144czeniu edukacji S. Skrzywan wyjecha\u0142 do Warszawy, gdzie od razu podj\u0105\u0142 prac\u0119. Najpierw zosta\u0142 przydzielony do pracy przy tworzeniu projektu kanalizacji w stolicy Polski. Prace nad tym zadaniem kontynuowano pod kontrol\u0105 Williama Lindleya &#8211; jednego z najwybitniejszych angielskich in\u017cynier\u00f3w, kt\u00f3ry wraz z bratem na prze\u0142omie wiek\u00f3w tworzy\u0142 systemy kanalizacyjne i wodoci\u0105gowe w du\u017cych europejskich miastach.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"%E2%80%9ENie%E2%80%9D_dla_kanalizacji_na_ulicach_Lodzi_czyli_tam_gdzie_sie_wszystko_zaczelo\"><\/span>\u201eNie\u201d dla kanalizacji na ulicach \u0141odzi, czyli tam, gdzie si\u0119 wszystko zacz\u0119\u0142o&nbsp;<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"536\" src=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155034\/2-6.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13781\" srcset=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155034\/2-6.jpg 800w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155034\/2-6-300x201.jpg 300w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155034\/2-6-768x515.jpg 768w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155034\/2-6-696x466.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po realizacji projektu w Warszawie, S. Skrzywan obj\u0105\u0142 kierownicze stanowisko w firmie W. Lindleya, w efekcie czego rozpocz\u0119li aktywn\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 przy tworzeniu kanalizacji w polskich miastach. Tak powsta\u0142 pomys\u0142 na pocz\u0105tku XX wieku, aby zbudowa\u0107 kanalizacj\u0119 dla miasta \u0141odzi, kt\u00f3re wcze\u015bniej takiej sieci nie posiada\u0142o. Wcze\u015bniej w du\u017cym przemys\u0142owym mie\u015bcie ulicami p\u0142yn\u0119\u0142y \u015bcieki, szkodz\u0105c \u015brodowisku i mieszka\u0144com.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najpierw projekt kanalizacji w \u0141odzi powierzono synowi Williama Lindleya, kt\u00f3ry przez 8 d\u0142ugich lat aktywnie pracowa\u0142 nad rozwojem idei. Wykona\u0142 tytaniczn\u0105 prac\u0119 i w 1909 roku zademonstrowa\u0142 w\u0142adzom miasta sw\u00f3j w\u0142asny projekt. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jest bardzo przestronny i drogi &#8211; cena przekroczy\u0142a 25 mln rubli, na co \u00f3wczesne miasto nie mog\u0142o sobie pozwoli\u0107.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wtedy nie dosz\u0142o do rozpocz\u0119cia prac przy budowie kanalizacji &#8211; po pierwsze brakowa\u0142o funduszy, po drugie &#8211; nie by\u0142o wsparcia ze strony w\u0142adz carskich. \u00d3wczesne kierownictwo kraju nie by\u0142o zainteresowane ulepszaniem polskich miast, wi\u0119c w \u017caden spos\u00f3b nie przyczyni\u0142o si\u0119 do realizacji projektu W. Lindleya.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kilka lat po odzyskaniu przez \u0141\u00f3d\u017a niepodleg\u0142o\u015bci w\u0142adze wr\u00f3ci\u0142y do \u200b\u200bpomys\u0142u uporz\u0105dkowania tematu kanalizacji, mimo \u017ce sytuacja gospodarcza w mie\u015bcie by\u0142a do\u015b\u0107 trudna. W 1924 roku S. Skrzywan zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do magistratu z projektem kanalizacji opracowanym przez W. Lindleya i tym razem uda\u0142o mu si\u0119 przekona\u0107 w\u0142adze o celowo\u015bci budowy systemu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Entuzjazm_w_pracy_czyli_dzieki_czemu_projekt_zostal_szybko_zrealizowany\"><\/span>Entuzjazm w pracy, czyli dzi\u0119ki czemu projekt zosta\u0142 szybko zrealizowany&nbsp;<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"422\" src=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155033\/3-8.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13784\" srcset=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155033\/3-8.jpg 600w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155033\/3-8-300x211.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W tym czasie S. Skrzywan uchodzi\u0142 ju\u017c za renomowanego budowniczego i posiada\u0142 du\u017ce do\u015bwiadczenie przy budowie podobnych system\u00f3w w innych miastach &#8211; w szczeg\u00f3lno\u015bci w stolicy Polski. Lepszego in\u017cyniera \u0142\u00f3dzcy zarz\u0105dzaj\u0105cy nie mogli znale\u017a\u0107.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na zaproszenie w\u0142adz, S. Skrzywan przyjecha\u0142 do nieznanej mu \u0141odzi, rozmawia\u0142 z jej mieszka\u0144cami i dowiedzia\u0142 si\u0119 o ich dos\u0142ownie beznadziejnej sytuacji. Uwa\u017cnie przestudiowa\u0142 powsta\u0142y projekt i bardzo przypad\u0142 mu do gustu. In\u017cyniera nie przestraszy\u0142a du\u017ca kwota potrzebna na realizacj\u0119 planu. Z niekt\u00f3rych \u017ar\u00f3de\u0142 wiadomo, \u017ce uda\u0142 si\u0119 do magistratu i przekona\u0142 urz\u0119dnik\u00f3w, \u017ce nawet pomimo braku \u015brodk\u00f3w pa\u0144stwowych, \u0141\u00f3d\u017a mo\u017ce rozpocz\u0105\u0107 budow\u0119 kanalizacji z w\u0142asnych funduszy po uzyskaniu pa\u0144stwowej pomocy finansowej.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W projekcie przewidziano r\u00f3wnie\u017c za\u0142o\u017cenie wodoci\u0105gu, ale in\u017cynier przem\u00f3wi\u0142 do w\u0142adz, \u017ce nale\u017cy zacz\u0105\u0107 od wykonania kanalizacji. Faktem jest, \u017ce \u0141\u00f3d\u017a mia\u0142a ju\u017c jakie\u015b zaopatrzenie w wod\u0119 zar\u00f3wno dla zwyk\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w, jak i dla licznych zak\u0142ad\u00f3w i fabryk, kt\u00f3re pracowa\u0142y w mie\u015bcie. Pilnym problemem by\u0142o usuni\u0119cie \u015bciek\u00f3w z \u0142\u00f3dzkich ulic &#8211; irytowa\u0142y mieszka\u0144c\u00f3w, smr\u00f3d na ulicach by\u0142 nie do zniesienia, a ekologia bardzo na tym cierpia\u0142a.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Glowny_inzynier_Lodzi\"><\/span>G\u0142\u00f3wny in\u017cynier \u0141odzi&nbsp;<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"695\" height=\"539\" src=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155032\/4-8.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13787\" srcset=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155032\/4-8.jpg 695w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155032\/4-8-300x233.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 695px) 100vw, 695px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Du\u017ce do\u015bwiadczenie i entuzjazm sprawi\u0142y, \u017ce S. Skrzywan zosta\u0142 g\u0142\u00f3wnym in\u017cynierem Zak\u0142adu Kanalizacji i Wodoci\u0105g\u00f3w Miasta \u0141odzi. Szybko zabra\u0142 si\u0119 do pracy i ju\u017c w 1925 roku pod jego kierownictwem rozpocz\u0119to budow\u0119 kanalizacji.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce budynek Wodoci\u0105g\u00f3w i Kanalizacji w \u0141odzi powsta\u0142 w mie\u015bcie dzi\u0119ki in\u017cynierowi. Jednak ze wzgl\u0119du na szybki rozw\u00f3j miasta i rozw\u00f3j sieci kanalizacyjnej brakowa\u0142o w nim miejsc dla pracownik\u00f3w. Konieczne by\u0142o zatem pojawienie si\u0119 osobnego biurowca &#8211; by\u0142 to kosztowny i okaza\u0142y budynek, kt\u00f3ry pojawi\u0142 si\u0119 w \u0141odzi w 1929 roku przy ulicy Narutowicza. Nad projektem pracowa\u0142 znany \u0142\u00f3dzki architekt Wies\u0142aw Lisowski, autor szpitali, szk\u00f3\u0142 i innych wa\u017cnych budynk\u00f3w w mie\u015bcie.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce od 1945 roku w tym budynku dzia\u0142a rektorat Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">8 lat owocnej pracy pomog\u0142o skanalizowa\u0107 centraln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 miasta. Ponadto r\u00f3wnolegle prowadzono prace przy budowie pierwszej oczyszczalni dzia\u0142aj\u0105cej na Lublinku.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Prace kanalizacyjne by\u0142y przeprowadzane w r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bciach \u0141odzi pod kierownictwem S. Skrzywana. In\u017cynier dba\u0142 te\u017c o ekologi\u0119 rzek &#8211; najbardziej zanieczyszczon\u0105 z nich kierowa\u0142 do zakrytych kana\u0142\u00f3w.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Wklad_inzyniera_w_rozwoj_Lodzi\"><\/span>Wk\u0142ad in\u017cyniera w rozw\u00f3j \u0141odzi&nbsp;<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"686\" src=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155031\/5-6.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13790\" srcset=\"https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155031\/5-6.jpg 1024w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155031\/5-6-300x201.jpg 300w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155031\/5-6-768x515.jpg 768w, https:\/\/cdn.ilodz.com\/wp-content\/uploads\/sites\/35\/2022\/12\/17155031\/5-6-696x466.jpg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>Zdj\u0119cie: Wikipedia<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wk\u0142ad S. Skrzywana w rozw\u00f3j \u0141odzi jest trudny do przecenienia. Przede wszystkim dzi\u0119ki niemu odpady stopniowo znika\u0142y z ulic miasta. Po drugie, przyczyni\u0142 si\u0119 do dania pracy kilku tysi\u0105com os\u00f3b, kt\u00f3re wsp\u00f3lnie pracowa\u0142y przy budowie \u0142\u00f3dzkiej kanalizacji. Jak wynika z niekt\u00f3rych danych archiwalnych, in\u017cynier by\u0142 bardzo szanowany i lubiany przez miejscowych robotnik\u00f3w. By\u0142 dla nich uwa\u017cny i opiekowa\u0142 si\u0119 nimi &#8211; wielu zna\u0142 z nazwiska, interesowa\u0142 si\u0119 \u017cyciem ich rodzin itp.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dzi\u0119ki S. Skrzywanowi w mie\u015bcie pojawi\u0142y si\u0119 masywne murowane kolektory \u015bciek\u00f3w. To w\u0142a\u015bnie te kolektory, wzniesione wed\u0142ug jego projektu, sta\u0142y si\u0119 podstaw\u0105 przysz\u0142ego rozwoju \u0142\u00f3dzkiej kanalizacji. S\u0105 nadal w u\u017cyciu, co \u015bwiadczy o wysokim poziomie wykonanych prac i zgodno\u015bci ze wsp\u00f3\u0142czesnymi warunkami i wymaganiami.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Recenzje na temat in\u017cyniera mo\u017cna znale\u017a\u0107 w materia\u0142ach archiwalnych. Dla przyk\u0142adu, inny in\u017cynier Jan \u017benow pisa\u0142, \u017ce S. Skrzywan by\u0142 w \u0141odzi osob\u0105 o du\u017cym autorytecie, bra\u0142 odpowiedzialno\u015b\u0107 za ka\u017cdy plac budowy, stara\u0142 si\u0119 rozwi\u0105zywa\u0107 cz\u0119sto pojawiaj\u0105ce si\u0119 na budowie konflikty. Co wi\u0119cej, wyznaczy\u0142 swoiste trendy na przysz\u0142o\u015b\u0107 samorz\u0105dno\u015bci miejskiej, gdy\u017c w kolejnych latach \u0141\u00f3d\u017a aktywnie si\u0119 rozwija\u0142a &#8211; jeszcze przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 zacz\u0119to tu budowa\u0107 wodoci\u0105g, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 swoje funkcjonowanie pod koniec wojny.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na cze\u015b\u0107 wybitnego \u0142\u00f3dzkiego in\u017cyniera nazwano jedn\u0105 z ulic miasta, dawn\u0105 Starowo\u0142cza\u0144sk\u0105.&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trudno sobie wyobrazi\u0107, jak \u0141\u00f3d\u017a funkcjonowa\u0142a w przesz\u0142o\u015bci, kiedy w mie\u015bcie nie by\u0142o scentralizowanego zaopatrzenia w wod\u0119, elektryfikacji i sprawnej kanalizacji. Przez d\u0142ugi czas wszystkie du\u017ce miasta w Polsce nie posiada\u0142y takich d\u00f3br cywilizacyjnych, jednak wraz z rozwojem technologii oraz zmianami potrzeb i \u017c\u0105da\u0144 spo\u0142ecznych wymienione systemy pojawi\u0142y si\u0119 w du\u017cych miastach &#8211; informuje serwis [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":306,"featured_media":13497,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4823],"tags":[6353,6344,6349,6354,6341,6351,6342,6345,6343,6340,6348,6350,6194,6346,6352,6347],"moimportance":[35],"motype":[4828],"moformat":[83],"class_list":["post-13777","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-innovator","tag-nie-dla-kanalizacji-na-ulicach-lodzi","tag-budowa-kanalizacji","tag-budowa-lodzi","tag-glowny-inzynier-lodzi","tag-historia-inzyniera","tag-historia-stefana-skrzywana","tag-inzynier-wynalazca","tag-kanalizacja-w-lodzi","tag-lodzkich-inzynierow","tag-naukowcow-w-lodzi","tag-projekt-kanalizacyjny","tag-slawni-ludzie","tag-stefan-skrziwan","tag-wyksztalcenie-i-podjecie-pracy-jako-inzynier","tag-zyciorys-inzyniera","moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","motype-eternal","moformat-longread-short"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13777","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/306"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13777"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13777\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13793,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13777\/revisions\/13793"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13497"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13777"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13777"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13777"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=13777"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=13777"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=13777"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}