{"id":14075,"date":"2023-01-05T21:08:10","date_gmt":"2023-01-05T20:08:10","guid":{"rendered":"https:\/\/ilodz.com\/?p=14075"},"modified":"2023-01-05T21:08:22","modified_gmt":"2023-01-05T20:08:22","slug":"karl-dedecius-wybitny-tlumacz-literatury-polskiej-z-lodzi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-karl-dedecius-wybitny-tlumacz-literatury-polskiej-z-lodzi","title":{"rendered":"Karl Dedecius – wybitny t\u0142umacz literatury polskiej z \u0141odzi\u00a0"},"content":{"rendered":"\n

\u0141odzianin Karl Dedecius przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojego \u017cycia mieszka\u0142 poza \u0141odzi\u0105. Mimo to s\u0142ynny t\u0142umacz utrzymywa\u0142 bliski kontakt z rodzinnym miastem. Dedecius przet\u0142umaczy\u0142 ponad trzystu poet\u00f3w i prozaik\u00f3w z j\u0119zyka polskiego na j\u0119zyk niemiecki. Opublikowa\u0142 dziesi\u0105tki antologii i tom\u00f3w przek\u0142ad\u00f3w poszczeg\u00f3lnych pisarzy. Dedecius jest redaktorem 50-tomowej serii \u201eBiblioteka Polska\u201d, obejmuj\u0105cej literatur\u0119 polsk\u0105 od \u015bredniowiecza do pocz\u0105tku XXI wieku. Wybitny t\u0142umacz i popularyzator literatury polskiej jest Honorowym Obywatelem Miasta \u0141odzi, pisze ilodz.com<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Wczesne lata<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Karl Dedecius urodzi\u0142 si\u0119 w polskim mie\u015bcie \u0141\u00f3d\u017a 21 maja 1921 roku w rodzinie Niemc\u00f3w, kt\u00f3rzy przybyli do Polski z czeskich Sudet\u00f3w. Uczy\u0142 si\u0119 w \u0142\u00f3dzkim Pa\u0144stwowym Gimnazjum im. Stefana \u017beromskiego. Rodzina Karla Dedeciusa m\u00f3wi\u0142a w domu po niemiecku, aw szkole ch\u0142opiec doskonale opanowa\u0142 j\u0119zyk polski. Jeszcze jako ucze\u0144 Karl po raz pierwszy zaj\u0105\u0142 si\u0119 t\u0142umaczeniem. Przet\u0142umaczy\u0142 na j\u0119zyk niemiecki wiersze polskiego poety epoki renesansu Jana Kochanowskiego.<\/p>\n\n\n\n

\u0141\u00f3dzki okres \u017cycia t\u0142umacza przerwa\u0142a II wojna \u015bwiatowa. Na pocz\u0105tku wojny Dedecius wst\u0105pi\u0142 do polskiego korpusu ochotniczego, z kt\u00f3rymi razem budowa\u0142 fortyfikacje, aby nazi\u015bci nie mogli zdoby\u0107 polskich miast.<\/p>\n\n\n\n

Po zaj\u0119ciu rodzinnej \u0141odzi Karl Dedecius zosta\u0142 wcielony do Wehrmachtu. Latem 1942 znajdowa\u0142 si\u0119 na froncie wschodnim pod Stalingradem.<\/p>\n\n\n\n

Karlowi uda\u0142o si\u0119 prze\u017cy\u0107 bitw\u0119 pod Stalingradem, kt\u00f3ra jest uwa\u017cana za jedn\u0105 z najbardziej zaciek\u0142ych i krwawych w historii wojen \u015bwiatowych. Jednak pod Stalingradem t\u0142umacz zosta\u0142 ci\u0119\u017cko ranny, po czym w latach 1943-1949 trafi\u0142 do niewoli sowieckiej. Podczas pobytu w obozach jenieckich Dedecius nauczy\u0142 si\u0119 j\u0119zyka rosyjskiego, a nawet podejmowa\u0142 pr\u00f3by t\u0142umaczenia na j\u0119zyk niemiecki wierszy Puszkina i Lermontowa.<\/p>\n\n\n\n

Karl Dedecius zosta\u0142 zwolniony z niewoli sowieckiej w 1949 roku. Najpierw wyjecha\u0142 do Weimaru, gdzie czeka\u0142a na niego jego narzeczona. P\u00f3\u017aniej para wyemigrowa\u0142a do Republiki Federalnej Niemiec.<\/p>\n\n\n\n

Dzie\u0142o \u017cycia<\/h2>\n\n\n\n

We Frankfurcie nad Menem Karl Dedecius dosta\u0142 prac\u0119 w towarzystwie ubezpieczeniowym Allianz jako agent ubezpieczeniowy. Pracowa\u0142 tam ponad 20 lat. Pracuj\u0105c na tym stanowisku, jednocze\u015bnie zacz\u0105\u0142 zajmowa\u0107 si\u0119 t\u0142umaczeniem – pocz\u0105tkowo by\u0142o to hobby, p\u00f3\u017aniej t\u0142umaczenie sta\u0142o si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 ca\u0142ego \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

W 1959 roku ukaza\u0142 si\u0119 jego pierwszy tom przek\u0142ad\u00f3w polskiej liryki „Lekcja ciszy”. Jego t\u0142umaczenie dzie\u0142 polskiego poety i satyryka Stanis\u0142awa Jerzego Leca \u201eMy\u015bli nieuczesanych\u201d wzbudzi\u0142o du\u017ce zainteresowanie czytelnik\u00f3w. T\u0142umaczenie sprzeda\u0142o si\u0119 w nak\u0142adzie ponad 300 000 egzemplarzy.<\/p>\n\n\n\n

W latach 60. Karl Dedecius zacz\u0105\u0142 utrzymywa\u0107 bliski kontakt ze swoim rodzinnym miastem. Kilkakrotnie go\u015bci\u0142 w \u0141odzi i wielokrotnie wyra\u017ca\u0142 mi\u0142o\u015b\u0107 do swojej \u201ema\u0142ej Ojczyzny\u201d. Dedecius jest autorem s\u0142ynnego has\u0142a: \u201e\u0141odzianie wszystkich kraj\u00f3w \u0142\u0105czcie si\u0119!\u201d.<\/p>\n\n\n\n

W 1980 roku za\u0142o\u017cy\u0142 Niemiecki Instytut Kultury Polskiej w niemieckim mie\u015bcie Darmstadt i zosta\u0142 jego pierwszym dyrektorem. Instytucja ta zajmowa\u0142a si\u0119 popularyzacj\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci polskiej w Niemczech i nawi\u0105zywaniem kontakt\u00f3w mi\u0119dzy narodami niemieckimi i polskimi.<\/p>\n\n\n\n

Pod jego redakcj\u0105 ukaza\u0142o si\u0119 50-tomowe wydanie \u201eBiblioteki Polskiej\u201d – to seria ksi\u0105\u017cek obejmuj\u0105ca literatur\u0119 polsk\u0105 od \u015bredniowiecza do pocz\u0105tku XXI wieku. Za dzie\u0142o \u017cycia Dedeciusa uznawana jest tak\u017ce 7-tomowa \u201ePanorama literatury polskiej XX wieku\u201d. Za swoje \u017cycie \u0142odzianin przet\u0142umaczy\u0142 na j\u0119zyk niemiecki ponad trzystu polskich poet\u00f3w i prozaik\u00f3w. W\u015br\u00f3d nich: Wis\u0142awa Szymborska, Adam Mickiewicz, Czes\u0142aw Mi\u0142osz, Tadeusz R\u00f3\u017cewicz i wielu innych.<\/p>\n\n\n\n

W 1990 roku Dedecius otrzyma\u0142 tytu\u0142 doktora honoris causa Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego, a dwa lata p\u00f3\u017aniej, b\u0119d\u0105c w swoim rodzinnym mie\u015bcie, otrzyma\u0142 tytu\u0142 Honorowego Obywatela Miasta \u0141odzi. W \u0141odzi jest nawet ulica ku czci wybitnego t\u0142umacza, kt\u00f3ra nosi jego imi\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Karl Dedecius by\u0142 tym, kt\u00f3ry spopularyzowa\u0142 literatur\u0119 polsk\u0105 w Europie. W 2010 roku ukaza\u0142a si\u0119 autobiograficzna ksi\u0105\u017cka Dedeciusa \u201eEuropejczyk z \u0141odzi\u201d. W swoich wspomnieniach podkre\u015bla\u0142 swoje przywi\u0105zanie do rodzinnego miasta.<\/p>\n\n\n\n

Wybitny t\u0142umacz zmar\u0142 26 lutego 2016 roku we Frankfurcie nad Menem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0141odzianin Karl Dedecius przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojego \u017cycia mieszka\u0142 poza \u0141odzi\u0105. Mimo to s\u0142ynny t\u0142umacz utrzymywa\u0142 bliski kontakt z rodzinnym miastem. Dedecius przet\u0142umaczy\u0142 ponad trzystu poet\u00f3w i prozaik\u00f3w z j\u0119zyka polskiego na j\u0119zyk niemiecki. Opublikowa\u0142 dziesi\u0105tki antologii i tom\u00f3w przek\u0142ad\u00f3w poszczeg\u00f3lnych pisarzy. Dedecius jest redaktorem 50-tomowej serii \u201eBiblioteka Polska\u201d, obejmuj\u0105cej literatur\u0119 polsk\u0105 od \u015bredniowiecza do pocz\u0105tku […]<\/p>\n","protected":false},"author":305,"featured_media":13836,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4822],"tags":[6513,6296,6510,6516,6515,6511,6360,6194,6514,6512],"moimportance":[35],"motype":[4828],"moformat":[88],"class_list":["post-14075","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-cultural","tag-historia-tlumaczen","tag-historie-lodzi","tag-karl-dedecius","tag-karl-dedecius-wybitny-tlumacz-literatury-polskiej","tag-literatura-polska","tag-lodzianin-karl-dedecius","tag-naukowcow-z-lodzi","tag-slawni-ludzie","tag-tlumaczy-literackich-w-lodzi","tag-wybitny-tlumacz-literatury-polskiej","moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","motype-eternal","moformat-copywriting"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14075","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/305"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14075"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14075\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14079,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14075\/revisions\/14079"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13836"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14075"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14075"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14075"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=14075"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=14075"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/ilodz.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=14075"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}