9 lutego 2026

Biografia i dorobek łódzkiego architekta Dawida Lande

Related

Historia Łodzi. Etapy rozbudowy miasta

Historia Łodzi to fascynująca opowieść o niezwykłej transformacji niewielkiej...

Masaż leczniczy a masaż relaksacyjny – czym się różnią i kiedy wybrać który?

Masaż to jedna z najstarszych i najskuteczniejszych metod wspierania...

Budowa SDLG – Niezawodne Maszyny i Profesjonalny Serwis dla Twojej Firmy

Budowa SDLG to synonim jakości, trwałości i innowacyjnych rozwiązań...

Klub Widzew i jego areny treningowe

Tak się już przyjęło, że tradycyjnie każdy duży klub...

Share

Dawid Lande uznawany jest za jednego z najlepszych łódzkich architektów przełomu XIX i XX wieku. Jest autorem wielu zrealizowanych projektów w Łodzi, w tym kamienic, budynków użyteczności publicznej, willi, budynku banku i innych. Architekt przez większość życia mieszkał w Łodzi, gdzie założył własne biuro architektoniczne. Jego dorobek architektoniczny obejmuje około 200 budynków w stylu neobarokowym i neorokokowym – informuje ilodz.com.

Wczesne lata

Architekt David Lande urodził się 14 kwietnia 1868 roku w polskim mieście Łódź w żydowskiej rodzinie Samuela Lande i Freidy Zandt. Lande mieszkał w Łodzi przez większość swojego życia. W rodzinnym mieście studiował w Wyższej Szkole Rzemieślniczej. Szkołę ukończył w 1886 roku.

Następnie Lande wyjechał do Petersburga, gdzie rozpoczął naukę w Instytucie Inżynierów Budownictwa. W 1891 roku Dawid Lande uzyskał dyplom inżyniera budowlanego. Po ukończeniu studiów na uniwersytecie w Petersburgu, łodzianin pozostał w mieście przez jakiś czas i rozpoczął pracę w komitecie techniczno-budowlanym Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Petersburgu. Nie popracował tam jednak długo i odszedł z pracy z powodów zdrowotnych. W Sankt Petersburgu Dawidowi Lande dokuczał uporczywy katar. Być może klimat tego miasta nie odpowiadał architektowi.

Po zwolnieniu Lande udał się więc do Berlina, gdzie dostał staż w słynnej firmie architektonicznej Kaiser and Grosheim.

Działalność architektoniczna i najsłynniejsze prace

W 1893 roku Dawid Lande przeprowadził się do rodzinnej Łodzi. To właśnie tutaj pozostawił po sobie znaczące dziedzictwo architektoniczne.

Po praktyce w Berlinie, Lande założył własne biuro architektoniczne w swojej małej ojczyźnie. Szybko zyskał uznanie i awansował na stanowisko czołowego architekta miasta. Lande i jego projekty zostały wysoko ocenione przez polskie czasopismo inżynierskie „Przegląd Techniczny”, które ukazuje się od 1866 roku. Jeden z najstarszych w Europie magazynów o tematyce technicznej pisał o łódzkim architekcie następująco: „jest osobowością wysoce artystyczną, która idzie własną, niewydeptaną drogą”.

W twórczości architekta dominowały duże kamienice z dekoracyjnymi fasadami, w których chętnie wykorzystywał motywy neobarokowe, neorokokowe i secesyjne.

Do jego projektów należy na przykład Dom Mieczysława (Mendla) Pinkusa i Jakuba Lande przy alei Tadeusza Kościuszki. Jest to przestronny budynek o neobarokowych formach z podkreśloną kanciastą kopułą.

Lande jest również architektem Domu Bernarda Glucksmanna przy Alei Kościuszki oraz Domu Nissena Rosenbluma (również przy Alei Kościuszki). Ten ostatni ma wyjątkowo imponujący przykład dekoracyjnej fasady.

W latach 90. XIX wieku w Łodzi powstało wiele budynków mieszkalnych według projektów Dawida Lande. W szczególności budynki mieszkalne przy ulicach Zielonej, Gdańskiej, Wólczańskiej i Piotrkowskiej.

W dorobku Lande znajduje się budynek Poczty Głównej w Łodzi. Projekt z lat 1901-1903 powstał na podstawie projektu petersburskiego architekta Nikołaja Boczarowa. Łódzki architekt zaprojektował również Rosyjski Bank Państwowy, w którym później mieścił się oddział Narodowego Banku Polskiego. Budynek ma klasyczne renesansowe formy, a wnętrze zostało zaprojektowane w stylu secesyjnym.

Dawid Lande brał również udział w przebudowie łódzkiego Grand Hotelu. Jego pomysłem było dobudowanie dodatkowego piętra z wysokimi dachami. Fasada została zaprojektowana w klasycznych formach renesansowych z akcentem secesji.

Łącznie w jego dorobku znajduje się około 200 budynków. Lande był jednym z najbardziej znanych i cenionych łódzkich architektów na przełomie XIX i XX wieku. Z powodzeniem pracował również w latach 20. XX wieku w okresie niepodległej Polski. Poza Łodzią, cieszył się również dużym uznaniem w Warszawie.

Niestety, wiele projektów Dawida Lande pozostało niezrealizowanych. Wśród nich należy wymienić przede wszystkim projekt hotelu „Bristol” w Warszawie, projekt kościoła w Łodzi, projekt nowego ratusza w Łodzi oraz projekt dużego gmachu biblioteki w Warszawie.

Słynny łódzki architekt zmarł 10 września 1928 roku w Karlowych Warach w Czechach. Został pochowany na cmentarzu żydowskim w Łodzi.

....... . Copyright © Partial use of materials is allowed in the presence of a hyperlink to us.